และแล้วก็มีวันนี้จนได้นะครับ {^_^} วันที่พุดต้นนี้ของแมคบานซะที ซึ่งจริงๆแล้วแมคเคยเขียนเรื่องพุดต้นนี้ไปแล้วเมื่อ ๑-๒ เดือนก่อนในบทความเรื่อง ต้นอะไรเอ่ย? จนถึงบัดนาวเราก็ยังไม่รู้ชื่อสามัญที่แท้จริงของพุดต้นนี้ ก็เอาว่าแมคของเรียกชื่อตามท้องตลาดที่เอามาขายกันว่า “พุดแอฟริกา” ไปก่อนก็แล้วกันนะครับ

แมคได้ “พุดแอฟริกา” ต้นนี้มาจาดตลาดนัดต้นไม้สวนจตุจักรวัน พุธ-พฤหัสบดี ในราคาที่มานั่งนึกอีกทีมันก็ค่อนข้างจะสูงเอาการครับ ถามว่าคุ้มกับราคาไหม? ถึงตอนนี้อาจจะตอบได้ไม่เต็มปากเต็มคำว่า “คุ้มมาก” หรือ “เสียดายเงิน” สาเหตุคืออะไรลองติดตามอ่านกันนะครับ

พุดแอฟริกา, พุด Afro

โอเคล่ะในเมื่อยังไม่มีชื่อสามัญตามท้องตลาดที่ใช้กันแบบเป็นที่รู้จัก แมคก็เลยตั้งชื่อเล่นสนุกสนานให้คุณพุดต้นนี้เลยละกันว่าชื่อ “พุด Afro” (พุดแอฟโฟ) ขอสงวนลิขสิทธิ์ชื่อนี้ไว้ที่บล็อกนี้ละกันครับ อย่าจำเอาไปใช้กันทั่วไปละกันนะครับ เพราะข้อมูลอะไรมันก็ยังไม่แน่ชัด มีแค่แมคกับ Fiyero ๒ คนที่เรียกพุดต้นนี้ว่า “พุดแอฟโฟ” แมคได้ชื่อวิทยาศาสตร์ของ “พุดแอฟริกา” ต้นนี้มาโดยการช่วยเหลือของ Fiyero ครับ ก่อนอื่นต้องขอขอบคุณเป็นอันดับแรก

พุดแอฟริกา, พุด Afro

จากข้อมูลอ้างอิงของเวป TopTropicals เค้าให้ชื่อวิทยาศาสตร์ของพุดต้นนี้ว่า “Gardenia nitida” และ/หรือ “Gardenia posoqueria” ซึ่งทาง TopTropicals ให้ข้อมูลว่าถิ่นกำเนิดของ “พุดแอฟริกา” ต้นนี้อยู่ที่ “ประเทศไทย” และ หมู่เกาะ “โพลินีเซีย” ซึ่งขัดแย้งกับชื่อทั่วไปในตลาดต้นไม้อย่างสิ้นเชิง ซึ่งชื่อวิทยาศาสตร์ของเค้าอาจจะใช่หรือไม่ใช่ยังไม่สามารถยืนยันได้ครับ

พุดแอฟริกา, พุด Afro

ซึ่งก็ไม่มีใครบอกได้ว่าที่แท้จริงแล้วต้นไม้ต้นนี้มีถิ่นกำเนิดจากที่ไหน จากชื่อ “พุดแอฟริกา” ก็คงไม่มีใครคิดแน่ๆล่ะว่ามันจะมีถิ่นกำเนิดที่ไทยได้ แถมยังมีชื่อวิทยาศาสตร์ว่า “Gardenia nitida” อันแสนไทยแท้พ่วงมาอีก ก็เลยทำให้เกิดความสับสนทางข้อมูลครับ เอาล่ะเอาเป็นว่าเราตัดปัญหาเรื่องนี้กันไปก่อนครับ เอาแค่รู้จักกันในนาม “พุดแอฟริกา” กันไปก่อนนะครับ

พุดแอฟริกา, พุด Afro

แมคได้ “พุดแอฟริกา” ต้นนี้มาประมาณ ๖ เดือนได้แล้วนะครับ ต้นที่ได้มานี้เป็นการเสียบยอดครับ ถึงวันนี้เหมือนว่าตออาจจะไม่สามารถเจริญเติบโตได้ทันต้นซะแล้ว ตอนที่ได้มานั้นก็ค่อนข้างใหญ่ครับ รูปทรงสวยงาม ติดใจที่ใบสวยงามดีครับ ป้าแม่ค้าบอกมาว่าลุง (สามีของป้าแม่ค้่า) ได้ต้นนี้มาจาก “สวนนงนุช” เพราะถูกใจกันเลยให้มา ลุงเค้ากะว่าจะเอาไปทำพันธุ์เพราะได้มาต้นเดียว แต่ถ้าหนูอยากได้ป้าจะแอบขายให้ เอาไหม? … ลีลาการขายสับขาหลอกล่อสไตล์บอลบราซิลก็ไม่ปานเลยนะเนี่ยคุณป้า

พุดแอฟริกา, พุด Afro

เสียดายที่แมคลบภาพดอกตูมๆในคอมพ์ไปหมดแล้ว แต่ก็ยังพอมีเหลือในบล็อกครับจากบทความเรื่อง ต้นอะไรเอ่ย? ที่ถ่ายดอกตูมๆเก็บเอาไว้ ในรูปข้างบนนี้มีการพัฒนาการของดอกตูมแล้วนะครับ เริ่มมีการยืดออกบ้างแล้ว และยืดออกเรื่อยๆจนบาน

พุดแอฟริกา, พุด Afro

พุดต้นนี้เป็นต้นไม้ในบ้านที่แมคเซ็งจิตอันดับต้นๆ เพราะว่าตั้งแต่ช่วงพักตัวในช่วงแรก จนเริ่มให้ดอกเค้าก็ตูมแบบนี้นานมากครับ ประมาณ ๕ เดือน ไม่มีการพัฒนาการอะไรเลย ๕ เดือนครับ ก็คิดไว้ว่าไม่มีอะไรพัฒนาแบบนี้ต่อไปก็คงร่วงหล่นเหมือนพวก “พุดซ้อน” แต่ก็ผิดคาดครับ เค้ายังเหนียวแน่นอยู่กับต้น จะมีหลุดไปก็แค่ดอกตูมๆเพียงแค่ดอกเดียว

พุดแอฟริกา, พุด Afro

“พุดแอฟริกา” เค้าจะออกดอกที่ยอดเป็นส่วนใหญ่และจะมีตามแง่ของกิ่ง Y ครับ เมื่อเริ่มยืดออกครั้งแรก แมคดีใจมากๆเพราะคราวนี้จะได้เห็นและได้พิสูจน์สักทีว่ากลิ่นเค้าจะเป็นแบบไหน หรือว่าไม่มีกลิ่นกันแน่?

พุดแอฟริกา, พุด Afro

ที่ผ่านมาแมคให้ปุ๋ย ๒ อาทิตย์ ๑ ครั้งครับ มีการตอบสนองต่อปุ๋ยได้ดีถึงดีมากๆ พุ่มแน่นมากๆเลยครับ มากถึงขนาดที่มดสามารถทำรังได้เลยเพราะใบเค้าจะเป็นพุ่มแน่นมากๆ ต้นนี้เป็นต้นไม้อันดับแรกๆของบ้านที่โดนศัตรูพืชโจมตีมากที่สุด เพราะอะไรแมคจะสรุปตอนท้ายครับ

พุดแอฟริกา, พุด Afro

เริ่มตั้งสมมุติฐานกันช่วงแรกๆที่ทำไมดอกเค้าตูมนานมากๆ คิดกันไปเยอะแยะเลย ให้ปุ๋ยมากไปหรือเปล่า?, น้ำมากไปไหม?, หรือแดดยังไม่พอ?, เอ๊ะหรือว่าเป็นที่ดินกันแน่? สรุปว่าคงการเริ่มตั้งตัวหลังจากเปลี่ยนกระถางครับ พุ่มแน่นมากๆ มากจริงๆ แต่ไม่ใช่แค่พุ่มแน่นอย่างเดียวครับ ดอกตูมๆเค้าก็พรวดพราดขึ้นมาทุกยอดและแง่กิ่ง (ดีใจดีไหมเนี่ย ตูมกันจั้งจังแต่ไม่บาน) แต่จริงๆแล้วสาเหตุมันจะเป็นแบบที่ตั้งสมมุติฐานหรือไม่นั้น ต้องอ่านต่อนะครับ

พุดแอฟริกา, พุด Afro

เมื่อดอกเริ่มยืดออกเรื่อยๆก็มีข้อสังเกตว่า ดอกเค้าจะพัฒนาไประดับเดียวกันทั้งต้นเลยครับ ยืดก็ยืนในระดับเดียวกันทั้งต้น ลักษณะของก้านดอกก็จะเหมือน “พุดแตรงอน” ที่ยืดออกมายาวๆ แต่ไม่ยาวเท่า “พุดแตรงอน” ครับ สั้นกว่าประมาณ ๑ ส่วน ๓

[flash http://www.youtube.com/watch?v=-HIS88dNCTk w=500 h=405]

มี Video มาฝากครับ ตอนดอกตูมๆที่ใกล้จะบานแล้ว

พุดแอฟริกา, พุด Afro

นับระยะเวลาที่ดอกตูมๆเค้าเริ่มยืดออกมายาวขึ้นจนถึงวันที่บานนั้น ใช้เวลาประมาณ ๔-๕ วันครับ แมคเลยขอให้ตากล้องประจำบ้านช่วยเก็บรูปให้เป็นระยะๆ เค้าก็บ่นอุบอิบว่า “พอจะถ่ายรูปแดดดันหลบ พอคนถ่ายสลบแดดดันแจ๋” ตกลงแสงแดดผิดนั่นเอง {-*-} น้องผมเองครับ น้องผมเอง

พุดแอฟริกา, พุด Afro

และแล้วก็ถึงวันที่เค้าบานครับ “พุดแอฟริกา” จะบานในช่วงเย็นเหมือนพุดหลายๆพันธุ์ และการบานของเค้าจะ “บานพร้อมกันทั้งต้นทุกดอก” ไม่มีดอกไหนเลยที่ตูมอยู่แม้แต่ดอกเดียว ดังนั้นลุ้นครั้งเดียวครับแล้วจบ ไม่มีวันนี้บาน ๑๐ ดอกพรุ่งนี้บาน ๑๕ ดอก

พุดแอฟริกา, พุด Afro

เมื่อเริ่มบานก็จะเริ่มส่งกลิ่นครับ สรุปว่ามีกลิ่นนะครับ “พุดแอฟริกา” และจะบานเต็มที่ตอนดึกๆ สวยพราวไปทั้งต้นเพราะเค้าบานทุกดอกจริงๆ กลีบดอกเหมือนดาวสวยงามครับ กลิ่นเป็นยังไงเดี๋ยวรู้กันครับ

พุดแอฟริกา, พุด Afro

กลีบดอกจะคล้าย “พุดแสงอุษา” ครับ แค่คล้ายนะครับ แต่ “พุดแอฟริกา” นั้นปลายกลีบดอกจะรีกว่าชัดเจน และใบก็ต่างกันสุดขั้วเลยครับ ส่วนพุดแสงอุษามีกลิ่นหรือไม่มีกลิ่น ถ้ามีกลิ่นเป็นแบบไหนเทียบกันได้ไหม ข้อนี้แมคไม่ทราบครับ เพราะที่บ้านไม่มีพุดแสงอุษา

พุดแอฟริกา, พุด Afro

กลีบดอกไม่ชัดเจนว่ามีกี่กลีบนะครับ เพราะมีทั้ง ๕, ๖ จนกระทั่ง ๗ กลีบครับ บานแล้วเหมือนดาว ยิ่งเวลาตอนกลางคืนกลีบดอกตัดกับความมืดยิ่งสวยงามครับ บางครั้งดูดอกไม้ท่ามกลางความมืดก็ดูสวยไปอีกแบบครับ เหมือน “โมกแคระ” ที่บ้าน ดอกเล็กมากๆ ตอนกลางวันไม่มีความเด่นอะไรเลย แต่พอตกกลางคืนสวยมากครับ ดอกขาวๆตัดกับความมืดพรึ่บทั้งต้น แต่!!! But!!! แมคไม่ชอบกลิ่นโมก … จบ!!!

พุดแอฟริกา, พุด Afro

มาโครเกสรกันครับ กลีบดอกมีขนอ่อนๆบริเวณใกล้ๆกับเกสร มาโครถึงเห็นครับ ดูด้วยตาเปล่าเลยไม่ได้สังเกตเห็นขนาดนั้น ภาพมาโครเป็นอีก ๑ มุมมองที่แปลกตาครับ บางทีมาโครกันซะมองไม่ออกเลยว่าวัตถุที่ถ่ายคืออะไร เอ๊ะ! … หรือนี่คือเสน่ห์ของมาโครกันนะ?

พุดแอฟริกา, พุด Afro

ตามธรรมเนียมครับ ตากล้องเราต้องมีการเทียบขนาดกับวัตถุ และวัตถุส่วนใหญ่ที่ตากล้องเราใช้เทียบขนาดจะเป็นเหรียญครับ ถามว่าทำไมใช้เหรียญล่ะ? ได้คำตอบว่า ใช้มือแล้วมันก็ไม่ค่อยชัดเจน เพราะมือคนเราอาจจะใหญ่เล็กไม่เท่ากัน อ๋อ … แบบนี้นี่เองนะ

พุดแอฟริกา, พุด Afro

มิวบอกว่าเอาเหรียญวางบนดอกได้อย่างยากลำบาก เพราะเ้หรียญจะเลื่อนลงตลอดเวลา เนื่องจากดอกเค้าไม่ได้ตั้งเด่ชี้ฟ้า เลยต้องใช้ความไวในการกดชัตเตอร์มิฉะนั้นเหรียญจะเลื่อนตกลงมาก่อนได้กดชัตเตอร์ … เอิ่ม … อ่าครับ {-*-} ความคิดเห็นส่วนตัวของแมค แมคว่ารูปทรงดอกกับก้านยาวๆมันดูขัดแย้งกันชอบกล สวยไหม? ก็สวยนะครับ แต่ถ้าเทียบกับ “พุดแตรงอน” แมคว่า “พุดแตรงอน” มีเสน่ห์มากกว่า “พุดแอฟริกา” ในเรื่องรูปทรงดอกและก้าน

พุดแอฟริกา, พุด Afro

เอาล่ะครับ มาสรุปเรื่องกลิ่นให้ฟังกันนะครับ “พุดแอฟริกา” ต้นนี้มีกลิ่นที่รุนแรงมากครับ กลิ่นแรงมากๆมากกว่า “พุดน้ำบุษย์” เยอะครับ อาจจะเพราะว่าบานพร้อมกันทั้งต้นเลยมีกลิ่นที่แรงกว่าก็ได้นะครับ ถามว่าดีไหม? อาจจะดีครับ … “อาจจะดีถ้าเค้าหอม” มีกลิ่นที่ชื่นใจนุ่มนวลแบบพุดน้ำบุษย์ … อ่านแล้วตกใจกันเลยทีเดียวใช่ไหมเอ่ย? กลิ่นของเค้าจะแรงมากๆในวันที่บานวันแรกตอนกลางคืน กลิ่นจะเหมือนดอกของต้น “พลับพลึง” แต่แรงกว่าครับ บวกกับเหมือนมีกลิ่นคล้ายๆสารเคมีของ “โฟมที่ถูกทำละลายด้วยแอลกอฮอล์หรือสารทำละลายอื่นๆ”

พุดแอฟริกา, พุด Afro

กลิ่นจะฉุนกึ๊กเลยครับ ฉุนจนตากล้องของเราต้องอาเจียนออกมา เพราะวนเวียนรอบๆต้นเพื่อถ่ายรูป มิวบอกว่าไม่ถูกกับกลิ่นเค้าเลย ป้า ๒ คนข้างบ้านคนนึงบอกว่ากลิ่นสาบๆหืนๆ อีกคนบอกว่ากลิ่นแปลกๆพิลึก สรุปว่าที่บ้านไม่มีใครโปรดกลิ่นของดอก “พุดแอฟริกา” ต้นนี้เลย แมคยืนยันอีกทีนะครับ ว่าเค้าไม่ได้เหม็น แต่ไม่ได้หอมในแบบที่บ้านเราชอบกัน ซึ่งบางท่านอาจจะชอบก็ได้นะครับ อันนี้แล้วแต่ความชอบของแต่ละคน พอตกวันที่ ๒, ๓ และ ๔ ก่อนที่ดอกจะโรยร่วงไป กลิ่นเค้าจะอ่อนลง กลิ่นจะแรงแค่คืนวันแรกเท่านั้นครับ วันต่อมากลิ่นจะอ่อนลงเราก็พอรับกันได้ครับ

[flash http://www.youtube.com/watch?v=b8Yy7L2YWFQ w=500 h=405]

Video ตอนดอกบานครับ นับได้ทั้งต้น ๒๕ ดอกพอดิบพอดี

พุดแอฟริกา, พุด Afro

ต่อข้อถามเรื่องการดูแล “พุดแอฟริกา” ต้นนี้จะโดนโจมตีจากเพลี้ยตลอดเวลาครับ ดูจากในรูปนะครับ นี่ขนาดฉีด S-85 อาทิตย์ละ ๑ ครั้งก็ยังเอาไม่อยู่ครับ ฉีดน้อยไปก็เอาไม่อยู่ มากไปก็ใบไหม้ และใบเค้าจะแน่นมากจนเป็นรังของมดกันได้เลย ต้องคอยหมั่นแหวกพุ่มดูบ่อยๆ แต่พบวิธีแก้ไขที่ได้ผลจาก Fiyero บอกมาครับก็คือให้ใช้ เปลือกไข่วางรอบๆโคนต้น หลังจากฉีด S-85 แล้วน้องมิวก็ลองทำดูครับ ปรากฏว่าได้ผลเป็นที่น่าพอใจครับ {^_^}

พุดแอฟริกา, พุด Afro

แมคเคยตั้งสมมุติฐานว่าทำไมเค้าถึงไม่ยอมยืดก้านดอกและไม่มีพัฒนาการอะไรเลย คิดไปต่างๆนานา จนบางครั้งก็น้อยใจเหมือนกันที่เลี้ยงต้นไหน ไม่ดอกร่วงก่อนก็ไม่ยอมบาน ท้อใจนิดๆครับแต่ก็ยังมีความสุขดีอยู่กับการปลูกและดูแลต้นไม้ หลังจากที่สรุปเอาเองว่าอาจจะหนักปุ๋ยและน้ำเกินไป เราก็เลยหยุดการให้ปุ๋ยและรดน้ำให้น้อยกว่าปกติ หลังจากนั้นเค้าก็เริ่มมีพัฒนาการจริงๆคือเริ่มยืดช่อดอกออกมาทั้งต้นเรื่อยๆ แต่ที่เราตั้งสมมุติฐานกันมันจะใช่เหรอ? เพราะในเมื่อเค้าบานพร้อมกันทั้งต้นในวันเดียว?

พุดแอฟริกา, พุด Afro

ก็เลยนั่งคิดอีกครั้งว่า มันอาจจะไม่ใช่ก็ได้นะ ช่วงเวลาที่ดอกตูมของเค้านิ่งไปนานๆ แต่เค้าก็ยังมีการพัฒนายอดใหม่และดอกตูมๆอีกตลอดเวลา หรือว่าจริงๆเค้ากำลังรอกันอยู่ รอเพื่อให้เพื่อนๆดอกอื่นๆให้พัฒนาไปพร้อมๆกันและบานพร้อมกันทั้งต้น อาจจะใช่ก็ได้ครับ เนื่องจากต้นไม้ต้นนี้เคยเห็นกันแต่รูป ไม่มีข้อมูลการเลี้ยงดูอะไรเลย บางครั้งเราก็ต้องมานั่งตั้งสมมุติฐานกันหลายๆอย่างกับเรื่องที่เกิดขึ้น นี่หรือเปล่าที่เรียกว่าความท้าทาย?

สำหรับแมคเองที่พูดไว้ข้างบนว่าคุ้มหรือไม่คุ้มกับพุดต้นนี้ ทุกอย่างก็โอเคนะครับ แต่ก็คงติดที่เรืองกลิ่นนี่แหละครับที่ทำให้ครึ่งๆกลางๆ แต่โดยรวมแล้ว มันก็คือความสุขที่ได้ปลูกและดูแลเค้านะครับ ยังไงแมคก็ว่ายังคุ้มอยู่ เพราะเรื่องความสุขใจมันก็วัดกันยากครับ

“พุดแอฟริกา” ต้นนี้อาจจะยังหายากกันสักหน่อยในตลาดนะครับ แต่ก็คงไม่ยากเกินไปนัก ในตลาดจตุจักรก็คงมีมาขายบ้างแต่ต้องสายตาดีๆกันสักหน่อยเพราะจะให้ไล่ถามทุกร้านว่ามีไหมก็คงลำบากน่าดู ราคาปักชำต้นเล็กๆเลยก็คงไม่น่าจะเกิน ๒๐๐ บาทนะครับแมคเดาๆเอา สุดท้ายก็คงอยู่ที่เพื่อนๆว่าพอใจกับราคาและความหายากเพราะยังไม่รู้จักกันเท่าไหร่ของเค้าหรือเปล่า

สรุปสั้นๆก่อนจบอีกครั้งครับ

• ชอบแสงแดดเต็มวัน
• ออกดอกทั้งปี ๑-๒ เดือน ดอกจะบานพร้อมกันทั้งต้น ๑ ครั้ง
• พุ่มแน่นมาก ระวังเรื่องมดและเพลี้ยให้ดีๆครับ
• ระบบรากตื้นและแน่นมาก (ตอคำมอกหลวง) ฤดูฝนดูดินและกระถางบ่อยๆ มดชอบครับ
• ตอบสนองต่อปุ๋ยได้ดีมาก ปุ๋ยมากดอกดกจริงๆครับ
• กลิ่นแรงมาก แต่บ้านเราไม่ชอบกลิ่นเค้าเลย

มีความสุขกับการปลูกต้นไม้ทุกๆท่านนะครับ

ความน่าปลูก

ราคา

กลิ่นหอม

รักแฟน

M&M V&V

บทความที่เกี่ยวข้อง

• พุดพิชญาดอกใหญ่ (ภาคต่อ) Wrightia antidysenterica (44)
• พวงแก้วกุดั่น Clematis smilacifolia (31)
• พุดพิชญา สายพันธุ์ใหม่ (50)
• เคราฤๅษี (20)
• เมื่อเล็บมือนางไร้ดอก (3)